Zawsze jesteśmy w centrum wydarzeń. Dyskutujemy o problemach ważnych dla kraju i regionu. Zadajemy trudne pytania, zmierzamy do sedna sprawy. Wykładamy kawę na ławę.
Aktywista i przewodniczący Komisji Klimatu i Środowiska Rady Miasta Katowice, Patryk Białas wyraził nadzieję, że na przełomie marca i kwietnia przedmiotem głosowania radnych będzie uchwała o Strefie Czystego Transportu w Katowicach. Na antenie Radia Katowice zastrzegł jednocześnie, że całość muszą poprzedzić badania i konsultacje z mieszkańcami.
W grudniu 2025 r. Rada Miasta Katowice przyjęła uchwałę intencyjną, która otwiera proces prac nad nowymi zasadami wjazdu do części miasta. Nie ma w niej jeszcze konkretnych rozwiązań.
Patryk Białas przyznał na antenie Radia Katowice, że cieszy go przyjęcie projektu uchwały intencyjnej, którego autorem był prezydent miasta Marcin Krupa.
— Z instrumentów, które mają na celu poprawę jakości powietrza, jest ustanowienie Stref Czystego Transportu w miastach powyżej 100 tys. mieszkańców. Katowice są takim miastem — wskazał aktywista i miejski radny w rozmowie z Pawłem Nadrowskim.
Od 1 stycznia 2026 roku Strefa Czystego Transportu funkcjonuje w Krakowie, a jej zasięg to około 60 proc. miasta. Patryk Białas przyznał, że ciężko dziś mówić jaki obszar Katowic powinien zostać objęty strefą.
— Mam pewne wyobrażenie jak to powinno wyglądać, natomiast moje wyobrażenie trzeba zweryfikować z faktami. Bezdyskusyjnie moim zdaniem to powinno być Śródmieście — powiedział gość Radia Katowice.
Patryk Białas uzasadniał, że właśnie w Śródmieściu zanieczyszczenie jest najbardziej uciążliwe i szkodliwe ze względu na intensywną zabudowę i intensywny ruch.
— Badania naukowe pokazują, że smog to nie tylko kaszel i zawały, ale również depresje. Skoro lekarze potwierdzają szkodliwość smogu, a nawet śmiertelność — wiemy, że z powodu smogu ok. 40 tys. Polaków (rocznie — przyp. red.) umiera przedwcześnie — należy w tym kierunku działać i to jak najszybciej — dodał przewodniczący Komisji Klimatu i Środowiska Rady Miasta Katowice.
Patryk Białas podkreślił, że w jego ocenie projekt uchwały dotyczący SCT powinien trafić pod głosowanie radnych jeszcze w pierwszym kwartale bieżącego roku.
— Natomiast jak powiedział prezydent — bo to jego projekt — w grudniu, kiedy głosowaliśmy tę uchwałę, na początku badania, później konsultacje społeczne. To mieszkańcy powinni mieć prawo, aby w ramach konsultacji społecznych wypowiedzieć się na temat projektu uchwały. Sama Strefa Czystego Transportu moim zdaniem powinna zostać wprowadzona jak najszybciej, żeby mieszkańcy przyzwyczaili się do tego, że taka strefa jest. Natomiast jej kształt, rozwiązania i harmonogram wejścia różnych ograniczeń powinny być przedmiotem dyskusji — powiedział gość Radia Katowice.
Smog w województwie śląskim. "Nie wszyscy biorą do serca przepisy, które obowiązują"
— Niestety, historyczne pomiary jakości powietrza pokazują, że nie spełnia ono standardów europejskich i WHO, w związku z tym tę jakość trzeba poprawić — mówił w Radiu Katowice Patryk Białas komentując złą jakość powietrza w województwie śląskim w ostatnich dniach.
Aktywista i radny Katowic wskazał, że głównym źródłem zanieczyszczenia w Polsce, w tym w województwie śląskim, jest niska emisja. Przypomniał jednocześnie, że na terenie województwa obowiązuje uchwała antysmogowa przyjęta w 2017 roku.
— Wyznaczała ona pewien harmonogram likwidacji tzw. kopciuchów w województwie. Ta uchwała od 1 stycznia 2026 roku zakazuje używania kopciuchów. Dzisiaj używanie kopciuchów do celów grzewczych jest nielegalne — zauważa gość rozgłośni.
Na pytanie dlaczego mimo uchwały antysmogowej w województwie śląskim problemy z jakością powietrza nie zniknęły, Patryk Białas odpowiada: "Bo nie wszyscy biorą sobie do serca przepisy, które obowiązują".
— Mam tu na myśli nie tylko mieszkańców, bo mieszkańcy mogą o tym po prostu nie wiedzieć. Jednak samorządowcy powinni stać na straży prawa i powinni doskonale wiedzieć, że taka uchwała jest, obowiązuje i nakłada na nich pewne obowiązki. Obowiązki polegające na tym, żeby kontrolować stosowanie tej uchwały, a w przypadku kiedy jest łamana, wyciągać konsekwencje — mówił aktywista i radny Katowic.
Patryk Białas dodał, że miasta odpowiedzialnie podchodzące do kwestii jakości powietrza przygotowują często z własnych budżetów programy ograniczenia niskiej emisji, czyli dofinansowania do wymiany tzw. kopciuchów.
— Miasto Katowice taki instrument ma i cieszy się on bardzo dużym zainteresowaniem. Zgodnie z deklaracją prezydenta, pieniędzy na wymianę kopciuchów w 2026 roku również nie zabraknie — zapewnił gość Radia Katowice.
Przewodniczący Komisji Klimatu i Środowiska Rady Miasta Katowice wskazał również na istnienie rządowych programów, w tym programu "Czyste Powietrze".
Patryk Białas dodał, że obok niskiej emisji występuje również zanieczyszczenie transportowe.
— Jest bardzo uciążliwe i powoduje pogorszenie jakości powietrza. W związku z tym, również przy wykorzystaniu m.in. środków z KPO samorządy mogą aplikować o wymianę taboru, o poprawę jego jakości. Mówię tu o transporcie publicznym. Wiele takich inwestycji się dzieje i bardzo dobrze. Jakość transportu publicznego się poprawia — ocenił gość rozgłośni.
Z przewodniczącym Komisji Klimatu i Środowiska Rady Miasta Katowice Patrykiem Białasem rozmawia Paweł Nadrowski.
