Zmarł Jerzy Pilch, wybitny polski prozaik.

fot. Jerzy Pilch / Facebook

Zmarł Jerzy Pilch - pochodzący z Wisły - polski pisarz, publicysta, felietonista, dramaturg i scenarzysta filmowy. Miał 68 lat, zmarł w swoim domu w Kielcach.  

Jego najgłośniejsze książki to "Bezpowrotnie utracona leworęczność", "Inne rozkosze", "Rozpacz po utracie furmanki", "Pod mocnym Aniołem". Laureat Nagrody Fundacji im. Kościelskich i nagrody Literackiej NIKE. Przez wiele lat był felietonistą Polityki i Tygodnika Powszechnego. Znany z ciętego humoru i znakomitej satyry obyczajowej.

Był autorem ponad 20 powieści, między innymi "Pod Mocnym Aniołem", "Marsz Polonia", "Miasto utrapienia" i "Spis cudzołożnic". W ostatnich latach wydał książki: "Wiele demonów", "Zuza albo czas oddalenia", "Portret młodej wenecjanki" i "Żółte światło". Opublikował również kolejne tomy "Dziennika", pierwszy ukazał się w 2012 roku. W 2004 na zamówienie Teatru Narodowego napisał komedię "Narty Ojca Świętego". W większości książek Pilcha pojawiają się motywy alkoholu i miłości, a także opowieści o dzieciństwie, spędzonym w ewangelickiej rodzinie w Wiśle.
Od lat 80. Jerzy Pilch publikował felietony w "Tygodniku Powszechnym", które przyniosły mu opinię jednego najwybitniejszych polskich twórców tej formy. Od 1999 roku współpracował z "Polityką", następnie "Dziennikiem" i "Przekrojem", by w 2012 roku powrócić do "Tygodnika Powszechnego". Pisarz mówił o sobie, że jest "prozaikiem piszącym felietony".

Stworzył również scenariusze do dwóch filmów z cyklu Święta polskie - "Żółtego szalika" oraz "Miłości w przejściu podziemnym". Jego sztuki były adaptowane dla potrzeb Teatru Telewizji, - "Monolog z lisiej jamy" czy "Narty Ojca Świętego". Dwie z jego powieści doczekały się ekranizacji, w 1994 roku "Spis cudzołożnic" wyreżyserował Jerzy Stuhr, a w 2014-tym Wojciech Smarzowski - utwór "Pod Mocnym Aniołem".
Siedmiokrotnie nominowany do nagrody Nike, Jerzy Pilch otrzymał ją w 2001 roku za powieść "Pod Mocnym Aniołem". Był również laureatem Nagrody Fundacji im. Kościelskich i Paszportu "Polityki".

Pisarz zmarł w swoim domu w Kielcach. Od lat zmagał się z chorobą Parkinsona.

Jerzy Pilch urodził się 10 sierpnia 1952 roku w Wiśle, w rodzinie ewangelickiej. Ukończył polonistykę na Uniwersytecie Jagiellońskim. W latach 1975-1985 był adiunktem w Instytucie Filologii Polskiej UJ. Rozpoczął też pracę nad doktoratem, którą przerwał w okresie stanu wojennego.
W 1975 roku debiutował jako krytyk literacki, trzy lata później został redaktorem czasopisma "Student".
Jerzy Pilch został uhonorowany wieloma nagrodami literackimi, między innymi w 1989 został laureatem Nagrody Fundacji im. Kościelskich za tom "Wyznania twórcy pokątnej literatury erotycznej", a niemal dziesięć lat później otrzymał Paszport "Polityki" za powieść "Bezpowrotnie utracona leworęczność". W 2004 wyróżniono go Nagrodą im. ks. Leopolda Jana Szersznika za całokształt twórczości i promocję Śląska Cieszyńskiego.
W drugiej połowie lat 70. należał do Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej. W latach 80. zaangażował się w tworzenie niezależnego czasopisma kulturalno-literackiego "NaGłos".

O życiu i twórczości pisarza opowiada dokument z 1999 roku zatytułowany "Jerzy Pilch. Wyznania człowieka piszącego po polsku", w reżyserii Aleksandry Czerneckiej i Dariusza Pawelca.

Autor: Ewa Niewiadomska /as/