Muzeum Śląskie w Katowicach przygotowuje się do wydarzeń w ramach Polskiej Stolicy Kultury 2027. W związku z tytułem, który otrzymają Katowice i Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia, instytucja spodziewa się w przyszłym roku większej liczby odwiedzających z Polski i zagranicy. Dyrektor muzeum dr Łukasz Galusek o planach związanych z PSK 2027 powiedział: "chcemy dużo i ambitnie".
Ogólnopolski program Polskie Stolice Kultury 2026-2028 powstał z inicjatywy Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Jego celem jest rozwinięcie doświadczeń związanych ze staraniami miast o tytuł Europejskiej Stolicy Kultury 2029. W 2026 roku tytuł Polskiej Stolicy Kultury posiada Bielsko-Biała, w 2027 roku przejmą go Katowice, a w 2028 roku Kołobrzeg.
— To niezwykłe przedsięwzięcie, które nakierowuje reflektor całej Polski na nasze miasto i naszą metropolię. To dzieje się już w Bielsku-Białej i widzimy jak wspaniałe są tego owoce. Nie do zatarcia. Potencjał kulturalny Bielska i możliwość spotykania wielkiego świata z czymś bardzo lokalnym to coś wyjątkowego — mówił dyrektor Muzeum Śląskiego w Katowicach w rozmowie z Pawłem Nadrowskim.
Dr Łukasz Galusek dodał, że dwie metropolie z województwa śląskiego potrafiły w doskonały sposób przemyśleć kulturę jako czynnik swojego rozwoju, miejskości, metropolitalności i podzielić się tym z całą Polską. Podkreślił, że Muzeum Śląskie, jako najważniejszą instytucję muzealną i wystawienniczą regionu, czeka ważne zadanie pokazania tego, co województwo śląskie ma najlepsze.
Gość Radia Katowice wskazał przy tym między innymi na istotną rolę Strefy Kultury w Katowicach. Decyzję o jej utworzeniu określił jako "wizjonerską i ważną".
— Nie odważyła się na to żadna inna polska metropolia. Taki kompleks i taka inwestycja w kulturę nigdzie indziej nie powstała, to po pierwsze. Po drugie, przez prawie trzy dekady wszyscy byli zgodni co do tego kierunku, a przecież tyle się w naszym kraju zmieniało. Różne były koncepcje na kraj i na region, a jednocześnie w tej kwestii pozostała konsekwencja i jej owoce są czymś wyjątkowym — mówił dr Galusek.
Dyrektor Muzeum Śląskiego w Katowicach dodał, że Strefa Kultury to atrakcja miasta, która przyciąga turystów.
— Ludzie przyjeżdżają nie tylko do Nikiszowca, Giszowca, nie tylko zobaczyć Kopalnię Wujek czy Śląskie Centrum Solidarności i Wolności. Przyjeżdżają do Katowic, żeby zobaczyć co w środku miasta się zadziało. To wielka atrakcja turystyczna. Dzięki Polskiej Stolicy Kultury będą przyjeżdżali jeszcze liczniej. Będą też przyjeżdżali nasi sąsiedzi z Niemiec, Czech, ze Słowacji. Tam to rezonuje. Szczególnie nasi południowi sąsiedzi są niesłychanie zaciekawieni. Pytają o Bielsko-Białą i Katowice — przyznał gość Radia Katowice.
— To jest taki moment, kiedy możemy opowiadać o Polsce poprzez Katowice i to, co tutaj się stało. Strefa Kultury jest widomym znakiem tej przemiany — zauważył dr Łukasz Galusek.
Zaprasza Paweł Nadrowski.
Inwestycja na ogromną skalę zaczęła się w Muzeum Śląskim w Katowicach i o niej porozmawiamy z dyrektorem muzeum. Naszym gościem jest doktor Łukasz Galusek. Dzień dobry.
Dzień dobry państwu.
Pierwszy raz chyba w Radiu Katowice prawda?
Nie, wcale nie.
O poranku?
O poranku tak.
To powiedzmy trochę o tej inwestycji. Praca wre w północnej części kopalni „Katowice”. Co tam będzie?
Tak, to jest taki nasz żargon, północna część, ale w Katowicach operuje się tymi kierunkami południe i północ. Jest to tak naprawdę ostatni niezrewitalizowany kawałek dawnej kopalni „Katowice” i ostatni kawałek Strefy Kultury, który jeszcze nie jest przestrzenią publiczną. To jest najcenniejszy architektonicznie kompleks, który pozostał po dawnej kopalni „Katowice”. Cały kompleks nadszybia szybu „Bartosz” z miejscem, gdzie do tej pory jest maszyna parowa (ona już nie funkcjonuje, ale była najdłużej działającą maszyną parową na Śląsku), elektrownia, kuźnia. To są oczywiście zabudowania, które służyły kopalni, ale one zyskają nowe życie, łącznie z wieżą wodną, która jest taką basztą tej katowickiej starówki, jeśli mogę tak powiedzieć. To jest ogromna inwestycja warta ponad 200 milionów złotych, na którą składają się właściwie wszyscy, więc to jest absolutnie wspaniałe, że z wszystkich możliwych środków: europejskich, polskich, regionalnych, muzealnych, to jest tworzone i gotowe będzie w 2029 roku.
Czyli akurat na stulecie.
Tak, na stulecie muzeum, ale ja podkreślam również doniosły zbieg innych dat w tym 29 roku: 40 lat od początku transformacji Polski i Śląska -to jest niezwykła przemiana i niezwykły moment dla naszego regionu-, ale też 30 lat transformacji kopalni w Strefę Kultury. To jest bardzo symboliczne, ostatnia tona węgla wyjechała w lipcu 99 roku z kopalni „Katowice” i myślę, że z tej perspektywy my widzimy, jak wizjonerska i ważna była decyzja żeby cały ten teren przeznaczyć na cele kulturalne, na nowe śródmieście Katowic. Na to nie odważyła się żadna inna polska metropolia. Taki kompleks i taka inwestycja w kulturę nigdzie indziej nie powstała. To jest jedno, a drugie to, że przez te już prawie trzy dekady wszyscy byli zgodni co do tego kierunku, a przecież tyle się w naszym kraju zmieniało, tak różne były koncepcje na kraj i na region, a jednocześnie w tej kwestii pozostała konsekwencja no i owoce tej konsekwencji są czymś wyjątkowym.
Trzymamy kciuki żeby inwestycja zakończyła się w planowanym terminie, czyli w 2029 roku. Teraz o trochę innych pracach budowlanych, bo zmorą Muzeum Śląskiego były zalewane podziemia. Prace naprawcze już się skończyły prawda? Nie ma obaw, że trzeba będzie zamykać część galerii, albo przesuwać zbiory z magazynów w inne miejsca żeby nie były zalewane?
Nie ma takich obaw. Prace dobiegają końca, są w finalnej fazie. Zakończą się na przełomie roku. Wiosną zostaną nam nasadzenia, tego zimą nie można robić, a państwo wiedzą, że Muzeum Śląskie jest także ogrodem, w przyszłości będzie parkiem, więc to nam zostanie na wiosnę. Nie ma przecieków do tej naszej podziemnej części magazynowej, galeryjnej, więc prace są skuteczne, owocne i budynek będzie bezpieczny.
Do tej pory rozmawialiśmy o inwestycjach, a teraz zapytam, jak się pan odnajduje w roli dyrektora Muzeum Śląskiego, bo to już ponad rok będzie -prawda- na stanowisku?
Tak, jestem bardzo szczęśliwy, że już jakoś wrastam w miejsce, w zespół. Ja jestem stąd, ale długo mnie nie było, byłem gdzie indziej, i ten powrót dla mnie osobiście również jest ważny, z tym doświadczeniem, które w między czasie zdobyłem, żeby przyjść tutaj, więc nie byłem taki zupełnie nowy i nie stąd, ale jednak po dłuższej nieobecności. Ten rok był dla mnie ważny żeby z powrotem wróść w miejsce, które tak się zmieniło w międzyczasie, a przede wszystkim w zespół Muzeum Śląskiego i myślę, że to był dobry rok wzajemnego poznawania się, planowania tego co chcemy zrobić razem, a chcemy dużo i ambitnie ponieważ w przyszłym roku Katowice będą Polską Stolicą Kultury. To jest niezwykłe przedsięwzięcie, które nakierowuje reflektor całej Polski na nasze miasto i na naszą metropolię. To się już dzieje w Bielsku i widzimy jakie wspaniałe są tego owoce, nie do zatarcia, bo ten potencjał kulturalny Bielska i ta możliwość spotkania wielkiego świata z czymś bardzo lokalnym to jest wyjątkowe i wyjątkowe jest też to, że dwie metropolie z naszego województwa tak świetnie potrafiły przemyśleć kulturę, jako czynnik swojego rozwoju, swojej miejskości, metropolitalności i podzielić się tym z całą Polską. Bielsko już się dzieli, Katowice podzielą się w przyszłym roku. Dla Muzeum Śląskiego, dla najważniejszej instytucji muzealnej i wystawienniczej regionu i miasta, to jest oczywiście bardzo ważne zadanie żeby pokazać to co mamy najlepszego.
I zdecydowanie turystów z innych regionów przyciągnie Polska Stolica Kultury – Katowice 2027, a tutaj waszym atutem jest chociażby wieża widokowa.
Ona już przyciąga bo Strefa Kultury jest wielką atrakcją Katowic. Ludzie przyjeżdżają nie tylko do Nikiszowca, Giszowca, nie tylko zobaczyć kopalnię „Wujek” i Śląskie Centrum Wolności i Solidarności, ale przyjeżdżają właśnie do Katowic żeby zobaczyć, co tu w środku miasta się zadziało i to jest wielka atrakcja turystyczna. Dzięki Polskiej Stolicy Kultury będą przyjeżdżali jeszcze liczniej, ale będą przyjeżdżali również nasi sąsiedzi, my to już widzimy, z Niemiec, Czech, ze Słowacji. Tam to rezonuje. Szczególnie nasi południowi sąsiedzi są niesłychanie zaciekawieni -Bielsko-Biała, Katowice- pytają? My sami na początku roku będziemy otwierać jedną z naszych wystaw „Etnoalternatywa. Nowe spojrzenie na modę ludową” w Bratysławie, bo właśnie jest takie zainteresowanie, skoro macie stolicę to zróbcie coś u nas. Ale to oddziaływanie jest dużo szersze. Wczoraj miałem gości ze Słowenii, dzisiaj mam gości z Węgier. To jest taki moment, kiedy my możemy opowiadać o Polsce poprzez Katowice, poprzez to co tutaj się stało, a Strefa Kultury jest takim widomym znakiem tej przemiany.
Tutaj niestety musimy kończyć bo czas nas dopadł. Doktor Łukasz Galusek dyrektor Muzeum Śląskiego w Katowicach był gościem Radia Katowice. Dziękuję bardzo.
Dziękuję bardzo.
Zawsze jesteśmy w centrum wydarzeń. Dyskutujemy o problemach ważnych dla kraju i regionu. Zadajemy trudne pytania, zmierzamy do sedna sprawy. Wykładamy kawę na ławę.
