Zwiyrza we ślōnskim ZOO.
J: Iwōna, wiysz, kaj jŏ wczorej bōła?
I: Nō, kaj?
J: Bōła u mie moja wnusia i poszły my do ZOO.
I: Fajnie bōło, co? Terŏz jes podzim – pamiyntōm pory roku :) A podzim to nojlepszy czas na spacyry po parku i choby tyż do ZOO.
J: Nō, ja. Niy ma hicy jak w lato. Niy ma wcale za ciepło. Ale niy ma tyż jeszcze zima i czowiekowi sie rynce niy uziōmbiōm.
I: A latoś podzim je wyjōntkowo…
J: Możesz pedzieć: niyôbyczajnie.
I: Latoś podzim je niyôbyczajnie ciepławy.
J: Ja. I beztōż nōm sie fajnie szpacyrowało. I ôglōndały my rōżniste zwiyrza. Bo ôna, jak kożdy bajtel, mŏ fest rada zwiyrza.
I: A mŏ w dōma jakeś zwiyrza?
J: Niystety, niy. Bo mŏ alergijŏ na kudły. Nojbarzi na kociki i psiŏczki. Nale chociŏż poôglōndać razym mogymy.
I: A co tam żeście widziały? Abo kogo żeście widziały?
J: Nojpiyrw poszły my do klŏtki z takim wielkim zwiyrzym, kere mŏ dugo trōmpyjtã. Ône sie mianuje elefant.
I: Jŏ mōm fest rada elefanty.
J: A jako majōm skōrã?
I: Szaro.
J: My by pedzieli siwo. A kaj take elefanty miyszkajōm?
I: We Afryce i we Azji.
J: A potym poszły my tam, kaj sōm take zwiyrza, co majōm pukle – jedyn abo dwa. Ône sie mianujōm tak, jak kejś take amerykańske cigarety we takim żōłtym kastliku i miały ôbrŏzek tego zwiyrza.
I: Aaa. Chyba wiym. To kamele! Jedna to kamela, ja?
J: Ja.
I: A jŏch kejś słyszała, jak ftoś pedzioł do dziołchy „kamela”. To dobrze czy źle?
J: Wedug mie dobrze. To taki przemianek, taki przidōmek na modo dziołchã. Dō mie tak gŏdali, jak jŏ bōła dziołchōm.
I: A bōłyście u lwa?
J: Ja. U lwa i u tigra. Ôn mioł paski, znaczy sie bōł…
I: Pasiaty. Ja? Hymda bōła kejś w naszyj lekcji kraciatŏ, to tiger bōł pasiaty?
J: Dobrze!!! Aleś to spokopiyła! Potyn jeszcze bōły my u papagajōw.
I: O! to take farbiste ptŏki.
J: I jeszcze widziały my afy.
I: To znaczy żyrafy?
J: Ale śmiyszne! Afy skŏkajōm po drzewach! To gŏdej gibko, jake zwiyrza sōm we ZOO?
I: Siwy elefant ze trōmpyjtōm, kamele z puklym abo dwōma puklami, lew, tiger, papagaje i afy.
J: Super! Mŏsz spamiyńć, że hej!
GRAMATYKA a właściwie WYMOWA
Po śląsku bardzo często sycząca spółgłoska „s” przed innymi spółgłoskami zamienia się w „sz”, co zapewne jest wpływem wymowy w języku niemieckim, z którym śląski był w długotrwałym kontakcie. Stąd spacer zmienia się w szpacyr, spcerować w szpacyrować, ale też stepmel w sztympel, a snikers w sznikers.
Nowy cykl audycji w Radiu Katowice. Iwona Kwaśny, dziennikarka, Zagłębiaczka, postanowiła uczyć się śląskiego, ale tak, jak języka obcego. Na lekcje, a w zasadzie na "Korki ze śląskiego" zapisała się do znakomitej profesorki, językoznawczyni Jolanty Tambor z Uniwersytetu Śląskiego, dla odmiany rodowitej Ślązaczki. Co tydzień inna lekcja i inny temat, do którego dołączamy tekst dialogu i instrukcję gramatyczną, w opracowaniu prof. Jolanty Tambor. Audycje realizuje Krzysztof Kiczek.
