Co dla śląskiej gospodarki wyniknie z europejskiego przesilenia w sprawie systemu handlu emisjami i co to będzie oznaczać dla naszego procesu transformacji? Czy 1 kwietnia kończy się serial z przejmowaniem od Zabrza Muzeum Górnictwa Węglowego?
Marcin Zasada, witam. Wojciech Saługa marszałek województwa śląskiego w studiu Radia Katowice. Dzień dobry.
Dzień dobry.
Panie marszałku jak słucham -to oczywiście przyjemnie się tego słucha-, są kompetencje, jest potencjał, są ludzie, jest potrzeba też - mówi minister Domański, minister finansów na Śląsku o naszej kandydaturze w staraniach o polski ośrodek Europejskiej Agencji Kosmicznej. Powtarza też, że ten wybór będzie oparty na obiektywnych kryteriach, też dobrze. Czy to są dobre wieści czy głównie tylko taka kokieteria? Jak zapytaliśmy to trzeba było coś odpowiedzieć.
Wie pan, dobrą wieścią byłoby gdyby zapadła decyzja, że będzie tu w Katowicach ten ośrodek i wtedy to już jest decyzja. Natomiast jesteśmy w zupełnie innym miejscu. Powołano zespół, który będzie oceniał i on jest w Warszawie, międzynarodowy, a na koniec to Europejska Agencja Kosmiczna ma wymagania, ma potrzeby i oni będą badać, gdzie jest najlepiej. Najważniejsze, że liczymy się, jesteśmy w grze. Wygra ten, który będzie lepiej oceniony i dobrze, bo o to chodzi w tym kraju, żeby nie po uważaniu wskazywać palcem gdzie co ma być, tylko żeby rywalizować, konkurować i żeby najlepsze rzeczy były wybierane do realizacji.
Przecież to akurat dobra wieść w tym sensie, że nie mamy wątpliwości, że nasza oferta będzie najlepsza.
Tak i będziemy się starać żeby tak było i zrobimy wszystko żeby wygrać.
Minister Domański też przy tej okazji, znaczy najważniejszy powód jego wizyty tutaj, to jest oczywiście program inwestycyjny z funduszy z SAFE. Kiedy te pieniądze trafią do śląskich zakładów zbrojeniowych?
Oczywiście to program rozłożony na długie lata, natomiast pierwsze umowy mają być podpisane już w kwietniu.
To jest ta…
…15% zaliczka, tak. Muszą być podpisane umowy żeby była uruchomiona. Niestety dzieje się to według jakiegoś planu B, czyli zupełnie inaczej, trudniejszą ścieżką niż mogłoby się dziać i nie trafią wszędzie tam, gdzie pierwotnie rząd Donalda Tuska zakładał. Ale w tym wszystkim pierwsze chodzi dokopać Tuskowi, a w drugiej mierze o Polskę, no i się musimy niestety z tym zmierzyć, z tym wetem i tym całym zamieszaniem wokół pieniędzy na armię.
Wiadomo jaka to będzie kwota, która zasili? Mówimy o chyba 5 ośrodkach: Zabrze, Gliwice, Racibórz bo tam Jelcz i Rafako jak rozumiem, do Konieczek również, Siemianowice naturalnie, to są te ośrodki w województwie, które będą objęte tymi inwestycjami jak rozumiem tak?
5 ośrodków kluczowych, gdzie dzisiaj już jest produkcja zbrojna.
Racibórz załóżmy, że będzie.
Już zaplanowana. Polska nie wydawała na armię przez wiele lat. Pamiętamy jak malowano czołgi w Bumarze li tylko, a nie produkowano czy nie remontowano tych czołgów. Na szczęście te zakłady przetrwały. Dzisiaj są zamówienia staraniem naszych ministrów. I co dalej? Będąc w Siemianowicach usłyszałem w Rosomaku, że 100 kooperantów i około 10 tysięcy ludzi pracuje wokół samego Rosomaka, który zatrudnia około 500 ludzi, więc skala tego, mówimy o 500 firmach, natomiast oddziaływanie na to będzie ogromne. Z analiz, różnych wskazań wynika, że województwo śląskie może być tym hubem dla zbrojeniówki. Zbrojeniówka może być tym, co transformuje województwo śląskie, może być szansą. Mamy tu tereny, kompetencje, plany zagospodarowania przestrzennego, bocznice, drogi, wszystko jest żeby taką produkcję zbrojeniową uruchamiać. Trzeba tylko trzymać kciuki żeby rządowi udał się ten, jak to mówimy, plan B i żeby te pieniądze do śląskich zakładów trafiły, bo tu chodzi na koniec o rozwój województwa i miejsca pracy i życie naszych rodzin.
À propos tych możliwości, możliwości śląskiej gospodarki naturalnie, ta -chciałem powiedzieć awantura, ale załóżmy- poważna dyskusja na temat ETS-u, systemu handlu emisjami, która dzisiaj przetacza się przez Brukselę, ale też każdy z krajów, co z niej dobrego pańskim zdaniem dla nas wyniknie? Tutaj na Śląsku?
Dzisiejsza noc i poranek pokazały, że w Brukseli awantury nie ma, awantura jest w Polsce. Powtórzę znowu to, co powiedziałem na początku, obóz Prawa i Sprawiedliwości ma zasadę najpierw dokopać Tuskowi, później myśleć o Polsce i każdy sukces Donalda Tuska kole ich w oczy i próbują odwracać kota ogonem i wmawiać ludziom, że jest inaczej. Donald Tusk odniósł wielki sukces tej nocy w Brukseli. Będzie reforma systemu ETS, to znaczy że będziemy mniej płacić za prąd. Natomiast ktoś próbuje na tym jakiś kapitalik zbić i dokopać Tuskowi. Tusk mówi wprost: uściśnięta dłoń więcej waży niż wojna. Natomiast obóz pana Kaczyńskiego nie potrafi tego zrozumieć.
Pan, w imieniu też Wojewódzkiej Rady Dialogu Społecznego, czyli wspólnie powiedzmy w tym ciele, o ile dobrze pamiętam, rok temu czy wy rok temu nie apelowaliście właśnie o to żeby coś z tym system w obliczu też niepewnej sytuacji geopolitycznej zrobić?
Tak. Generalnie trwa w Polsce dyskusja od lat, coś co wymyślono w Unii Europejskiej wiele lat temu i sprawdziło się, jeżeli chodzi o …
Coś co wymyślono, czyli co?
System opodatkowania emisji szkodzących środowisku w taki sposób, żeby były…
Panie marszałku a te pieniądze wracają do polskiego budżetu?
Tak, żeby były pieniądze, które trafiają do polskiego budżetu na wiatraki, instalacje solarne czy inne, ekologiczne instalacje do produkcji prądu, ciepła itd. To się sprawdziło, widzimy jak Polska się i w tym obszarze rozwinęła i że tej zielonej energii jest więcej a powietrze w Polsce jest znacznie czystsze niż było kiedyś. Natomiast w obliczu zagrożeń, wojny, drożyzny, konkurencji, wywrócenia stolika związanego z globalizacją, musimy konkurować innymi metodami z gospodarką chińską, amerykańską i innymi. Tą barierą do konkurencji jest cena prądu. Polacy dużo płacą za prąd. Europejczycy też dużo płacą za prąd. Płacimy za tę transformację, za to oddychanie czystym powietrzem, za ten komfort chodzenia po ulicach i możliwość oddychania, nie noszenia masek. Ja przypomnę jak straszne było powietrze w Polsce jeszcze 10 lat temu, gdy uchwały antysmogowe powstawały, to społeczeństwo już się buntowało, że nie chce oddychać tak zatrutym powietrzem bo to najnormalniej w świecie szkodzi. Natomiast patrząc na to, co się dzieje i myślę ta wojna w Iranie jest świetnym momentem do tego żeby o tym właśnie w Unii Europejskiej mówić i mocno krzyczeć, załatwiać. Mamy kryzys energetyczny, kryzys światowy w ogóle w innych też obszarach, próbujemy obniżyć cenę prądu, czyli zmienić system ETS-u i o tym żeśmy na Radzie Dialogu Społecznego, tu w województwie śląskim ze związkami zawodowymi, z przedsiębiorcami, z samorządowcami rozmawiali i tu jesteśmy wszyscy zgodni. Nie tak jak pan prezydent Nawrocki – wyrzucić, od razu wyrzuć żeby tylko Tusk nie miał sukcesu to mu przyładować. Natomiast reforma tego systemu jest możliwa, ten system da się jakby oswoić.
Pytanie jest takie czy my mamy inne wyjście biorąc pod uwagę sytuację też na rynku energii zwyczajnie?
Wydaje się, że nie, chociaż w tej Brukseli nie było łatwo, bo tylko 10 zdaje się krajów chciało iść tą drogą co Polska, były kraje przeciwne. Nie znam szczegółów bo to się dzisiaj w nocy wydarzyło, natomiast rano usłyszałem, że przeforsowaliśmy nasz projekt, Donald Tusk przeforsował nasz projekt, Europa poszła za tym projektem. Będą zmiany i jedna rzecz będzie tańsza to prąd, ale myślę że będzie więcej przemysłu, więcej pracy bo też drogi prąd powoduje, że co jakiś czas jakieś firmy stąd próbują uciekać do krajów, gdzie prąd jest tańszy i przenosić produkcję. Dla gospodarki Śląska to bardzo dobra wiadomość.
Panie marszałku to na koniec, za 12 dni kończy się wielka epopeja z Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu.
Nie wiem czy wielka, może dla kogoś wielka.
Może w skali całej historii Zabrza czy Śląska niewielka wcale i wcale niedługa, natomiast proces przejmowania Muzeum Górnictwa z rąk miasta do rąk województwa nie był krótki.
Ciągle trwa. Ja to traktuję tak, rozwiązaliśmy kłopot, rozwiązaliśmy problem, pokonaliśmy trudności. One wynikały z trudności finansowych miasta Zabrze. Muzeum codziennie pracuje, codziennie zjeżdżają tam dzieciaki czy inni ludzie, czynne są trasy turystyczne, ludzie pracują i wszystko jakby jest w normie, a czy my to przejmiemy formalnie 30 marca, 5 kwietnia, ma to mniejsze znaczenie. Najważniejsze, że środki są zabezpieczone.
Pieniądze. Tam panie marszałku był moment, że Rada Miasta w Zabrzu musiała dwukrotnie zbierać się żeby awaryjnie odkręcać uchwałę, która mogła pieniądze zablokować.
No tak Zabrze rozwiązało jakiś kłopot, trudności. Na pewno bardzo ważne muzeum na mapie województwa śląskiego. Walczą teraz o UNESCO i walczą o pół miliona zwiedzających. Kto nie był, zachęcam, przyjedźmy do Zabrza, przyjedźmy do Muzeum Górnictwa Węglowego. Wspaniała przygoda, wspaniałe trasy turystyczne dla malutkich, dla starszych, dla wszystkich kopalnia w odsłonie takiej prawdziwej, ale też trochę zabawowej. Każdy znajdzie coś dla siebie, warto być w muzeum, to jedno z lepszych muzeów w Polsce.
Wojciech Saługa marszałek województwa śląskiego dziś w Radiu Katowice. Dziękuję bardzo.
Bardzo dziękuję.
Miłego dnia i weekendu. Do usłyszenia i do zobaczenia.
Do usłyszenia.
Zawsze jesteśmy w centrum wydarzeń. Dyskutujemy o problemach ważnych dla kraju i regionu. Zadajemy trudne pytania, zmierzamy do sedna sprawy. Wykładamy kawę na ławę.
