Radio Katowice
Radio Katowice / Korki ze śląskiego
Korki ze śląskiego. Lekcja 24 Kwiŏtki i robŏki na jŏr
09.03.2026
18:10:00

J: Cześ, coś takŏ markotnŏ?

I: Myślã ô życiu!

J: Że co?

I: Aaa, że mōm rada zimã, ale... jak je śniyg i idzie sie klojzdać i ciepać kulkami, i ukulać śniygulŏka. Ale tak na kōniec...

J: Jak śniyg sie topi i je ciaprajza i ciaplyta, tō niy je fajnie?

I: Nō, wtynczŏs chyba mōm doś.

J: To barzij mŏsz rada jŏr?

I: Dyć, ale czekōm na lato i cni mi sie za latym.

J: Nō, ale przeca możesz iś do ôgrōdka i zbiyrać gymizã i warzić ajntopf.

I: Ale niy mogã przeca durś warzić, bo potyn zrubnã, pamiyntŏsz? Kŏzałaś mi lŏtać, coby potyn wlyź w badykostium.

J: Ô ja! Nale to możesz na surowo jeś tã gymizã. Ale nojprzōd poôglōndać kwiŏtki jŏrowe.

I: To mōm rada. Nojprzōd sōm te biołe, co spod śniygu wyłażōm.

J: To sōm śniygotki.

I: Sōm piykne i doprŏwdy przepowiadajōm jŏr.

J: A znŏsz tyż druge jŏrowe kwiŏtki?

I: Ja ja ja. My niydŏwno gŏdały u mie w dōma. Take biołe z żōłtym pympkym to sōm gynsipympki, a niybieske, co rosnōm w lesie to żabie ôczka, niyzabudki.

J: Super. A sōm jeszcze take żółte jŏrowe, tyż majōm we mianie ôczka...

I: Niy wiym...

J: Kaczeńce – to boli ôczka, niykerzi tyż tak godajōm na jaskry. A potyn take duge, wysoke z

roztōmajtymi farbami kwiŏtkōw?

I: Znōm take, co sie po polsku mianujōm mieczyki, tak rosnōm na pōźny jŏr, tak na czyrwiyń.

J: To ône sie mianujōm gladiole.

I: I jeszcze mōm rada te, take żōłte, co potyn sie smiyniajōm na biołe i sie na nie dmuchŏ i lecōm z nich take choby ciciki!

J: Ooo. To sōm mlycze abo mojiki.

I: I ś nich my plytli za dziecka wiōnki.

J: Jŏ miyndzy gojiki wrażała gynsipympki.

I: A jŏ chabry, kole nŏs było pole.

J: Ale coby były fajne kwiŏtki, to nie śmiy być dużo chrobŏkōw.

I: My łaziyli na ôgrōdki i na łōnki i my zbiyrali te... take duge i take błe...

J: My zŏwdy gŏdali na to glizdy.

I: A ône sie mianujōm po polsku dżdżownice. Ale te glizdy sōm dobre do kwiŏtkōw.

J: Sōm dobre do ziymi, w keryj rosnōm kwiŏtki.

I: Ja, a do kwiŏtkōw ôd wiyrchu sōm dobre te... co lŏtajōm, sōm w żōłte i czŏrne pŏski i robiōm taki klang bzzz.

J: To sōm biny. Bez nich niy ma na świecie nic, pra?

GRAMATYKA – LEKSYKA

Dzisiejszą lekcję poświęciłyśmy poznawaniu nowego słownictwa. Były to przede wszystkim nazwy kwiatów wiosennych, których nazwy po śląsku są często metaforyczne, wynikające z obserwacji przyrody, stąd porównywanie ich wyglądu do oczu różnych zwierząt czy do pępków. Ciekawe jest też w języku śląskim użycie nazw: chrobŏk i glizda. Można je uznać za fałszywych przyjaciół tłumacza. Chrobŏki mają szersze znaczenie niż w języku polskim. Chrobŏki to wszelakie robaki, owady i chrabąszcze.




Radio Katowice / Audycje / Korki ze śląskiego
Korki ze śląskiego
 
 
 
 

Nowy cykl audycji w Radiu Katowice. Iwona Kwaśny, dziennikarka, Zagłębiaczka, postanowiła uczyć się śląskiego, ale tak, jak języka obcego. Na lekcje, a w zasadzie na "Korki ze śląskiego" zapisała się do znakomitej profesorki, językoznawczyni Jolanty Tambor z Uniwersytetu Śląskiego, dla odmiany rodowitej Ślązaczki. Co tydzień inna lekcja i inny temat, do którego dołączamy tekst dialogu i instrukcję gramatyczną, w opracowaniu prof. Jolanty Tambor. Audycje realizuje Krzysztof Kiczek.

Zobacz także Korki ze śląskiego

Autopromocja
Kontakt

Polskie Radio Regionalna Rozgłośnia w Katowicach
Radio Katowice SPÓŁKA AKCYJNA w likwidacji
ul. Ligonia 29, 40-036 Katowice
tel. +48 32 2005 580, fax +48 32 2005 581
e-mail: sekretariat@radio.katowice.pl
NIP 634-00-20-312
konto: ING BSK SA O/Katowice
IBAN: PL 57 1050 1214 1000 0007 0006 0692
Kod BIC (Swift): INGBPLPW
Redaguje zespół: Redakcja Nowych Mediów
tel. +48 32 2005 525, +48 32 2005 487
e-mail: radio@radio.katowice.pl

Copyright © by Polskie Radio Regionalna Rozgłośnia w Katowicach Radio Katowice SA          profesjonalne usługi informatyczne